Recensie door: Doke Oosterholt
Afgelopen vrijdag (16 januari) luidde het Zeeuws Orkest haar nieuwe jaar in met een vrolijk, bruisend concert in Franse sferen, met als gast dit keer Philippe Elan, een van de meest geliefde vertolkers van het Franse chanson in Nederland. Naast deze rasechte Fransman trad ook de 18-jarige Lara van Son uit Kapelle op, eén keer solo en eén keer in duet met Philippe Elan. Onder staande ovatie werd het concert afgesloten met een meezinger van Ramses Shaffy: “Zing, vecht, huil, bid, lach, werk en bewonder!” En toen bereikte de vrolijkheid echt haar stralende hoogtepunt.
Een jaarlijkse traditie
Hier in het Cultuurpodium kennen we Philippe Elan van de zomerconcerten afgelopen jaar. En het Zeeuws Orkest trad ook al eerder, in 2012, met hem op. Je zou denken dat het intieme Franse chanson het best tot zijn recht komt met wat stemmige pianobegeleiding op de achtergrond. Er waren daarom nogal wat bezoekers die vreesden voor overstemming van het lied door het Zeeuwse Orkest, maar dat viel gelukkig erg mee. Verdekt door de kerk opgesteld waren kleine speakers, en er stond iemand aan de knoppen van een mengtafel te draaien, waardoor de teksten van de chansons behoorlijk goed te verstaan waren. Op een enkele, afgelegen plek in de kerk na dan.
Het vorige nieuwjaarsconcert van het Zeeuws Orkest werd getypeerd als “een smaakvolle muzikale hutspot” door de recensente van de Middelburgse Concertzaal. Misschien daarom dat chef-dirigent Ivan Meylemans met een knipoog betoogde dat er toch echt wel een rode draad door dit concert liep. Weliswaar waren er, in de trant van het Weense Nieuwjaarsconcert, veel walsen geprogrammeerd, de uitgevoerde componisten waren allemaal uit Frankrijk afkomstig. Verder was de koper- en percussiesectie het hele concert door zeker nogal Duits nadrukkelijk aanwezig, maar ach, een nieuwjaarsconcert moet toch juichen en jubelen in hier en daar een mars-tempo?
Frans programma
Veel van de concertstukken waren voorts wel degelijk echt Frans verhalend en complex gevarieerd van opbouw, met grote contrasten binnenin de delen qua volume (dynamiek), maar ook qua stemming en sfeer. Zeker in de drie doorgecomponeerde stukjes uit “Children’s corner” van Claude Debussy kon het orkest laten zien wat het aan subtiliteit en klankkleuren in huis had. De deeltjes klonken betoverend sprookjesachtig (Serenade for the Doll). De ene keer vond ik het Chinees klinken, een andere keer echt Amerikaans (Golliwogg’s Cakewalk). Verschillende solo’s van bijvoorbeeld de klarinet, hobo, en fagot verrasten mij met hun exotische klankpalet. Net als trouwens de verstilde fluittonen van de eerste violist voorafgaand aan een chanson en de solo van de cellisten (Czardas, Hongaarse dans) eruit sprongen qua sfeer en emotie.
Solist Philippe Elan
Philippe Elan trad in totaal zes keer op, de al genoemde toegift van Ramses Shaffy niet meegerekend. Wat een showman is die Elan, wat een gepassioneerde, intense vertolkingen zet hij neer van de tijdloze chansons van Léo Ferré, Charles Aznavour, Jacques Brel, Edith Piaf, Julien Clerc en Jean Ferrat. Qua gepassioneerdheid en gedrevenheid van zijn vertolkingen, deed Elan nauwelijks onder voor Jacques Brel zelf. Over Jacques Brel zei Elan overigens dat hij, hoewel Belg, de beste Franstalige chansonnier was van allemaal. Misschien was dat om de Belg Meylemans te paaien. Zowel Elan als Meylemans beweerden dat je om het gevoel van weemoed te begrijpen waarvan de meeste chansons doortrokken zijn, eigenlijk Franstalig moest zijn of in ieder geval een liefhebber van de Franse taal. De enige echte, breed gewaardeerde Nederlandse chanson, is immers “het dorp” prachtig nostalgisch bezongen door Wim Sonneveld. Maar dat is eigenlijk een vrije vertaling van “La Montagne” van Jean Ferrat.
Jong Zeeuws talent Lara van Son
Toen Elan het zong, verscheen de gevoelige Wim Sonneveld weer helemaal voor mijn geest. En volgens mij gebeurde dat niet alleen bij mij, want ik zag mensen teder naar elkaar toe buigen tijdens die uitvoering. De nog jong ogende Lara van Son uit Kapelle was tijdens de Voices of Zeeland opgevallen vanwege haar Franse liedkeuze. Daarom was ook zij, als jong Zeeuws talent met affiniteit voor het Frans, uitgenodigd voor dit nieuwjaarsconcert. Haar eerste chanson “Je veux” van Zaz oogde nog wat onwennig, weer volgens Meylemans, omdat staan voor zo’n afgeladen volle zaal (het concert was uitverkocht) toch even wennen is. Lara straalde echter op haar lieftalligst in haar duet met Philippe “Ce n’est rien” van Julien Clerc. Die twee samen te zien dansen op het podium was echt krachtig en ontroerend tegelijkertijd.
Een geslaagd concert!
Al met al een concert dat recht tot het hart sprak, en dat vanwege de Franse tinten, toch echt een samenhangend geheel vormde. Als Cultuurpodium Sint Jacobskerk zijn we verheugd dat het voltallige Zeeuws Orkest ons jaarlijks in januari op zoveel hartverwarmende vrolijkheid trakteert!